Categoriearchief: goed en kwaad

De aloude vraag: Is het goed óf kwaad of is het goed én kwaad? Laat je inspireren bij het vinden van je eigen antwoord door de volgende columns.

arrogante positivisten

Ik erger me aan arrogante positivisten. Aan hen die zich het positieve in de wereld toe-eigenen alsof ze het zelf hebben uitgevonden. Die zich slechts openstellen voor berichten welke passen bij dit gevoel, zich afsluiten voor de verschrikkingen in de wereld en zich opsluiten in een informatiebubbel waar alles mooi en vredig lijkt.

Zie ook:
arrogantie
de arrogante mens
zelfgenoegzaam

 

gewetenloze maatschappij

Met je geweten toets je emotioneel en rationeel of iets goed of fout is. Voor de emotionele toetsing is het belangrijk dat je jezelf bewust bent van je verdriet en plezier en dat je jezelf kunt inleven in dat van anderen. Voor de rationele toetsing is het belangrijk dat je over persoonlijke normen en waarden beschikt. Als het goed is hebben deze zich ontwikkeld tijdens je opvoeding en in je contacten met de cultuur waarin je leeft. Helaas zwakt het geweten dat besloten ligt in de cultuur steeds verder af. Het woord geweten is ontleend aan het Latijnse conscientia, van con ‘samen’ en scientia ‘het weten’. Ons gezamenlijk ge-‘weten’ zwakt af door de afnemende invloed van religieuze en sociale ideologieën. Alleen wanneer we een nieuw cultureel klankbord weten te realiseren zal het geweld dat opleeft in een gewetenloze maatschappij stoppen.

 

als ik god was

Hoe vaak wordt er niet gezegd: Als ik god was dan zorgde ik dat er geen oorlog meer was. Hoe mooi dit verlangen ook is, wanneer ik god was zou ik hier niet voor kiezen. Het zou het bestaansrecht van het mooie en het goede onderuit halen. Het leven bestaat uit het goede én het kwade. Ik zou iets anders doen. Ik zou zorgen dat de mens vaker kritisch naar zichzelf zou kijken. Door zelfreflectie en zelfkritiek leer je wat de waarde is van goed en kwaad. Krijg je inzicht in wat goed en kwaad overtreft.

 

instant karma

Wie kwaad doet, kwaad ontmoet. Boontje komt om z’n loontje. Er zijn veel uitdrukkingen die aangeven dat wie iets fout doet direct wordt gestraft. Een moderne variant op dit thema is ‘instant karma’ ook wel ‘instant justice’ genoemd. Filmpjes op internet waarin bijvoorbeeld wegmisbruikers een ongeluk krijgen nadat ze andere weggebruikers hebben dwars gezeten. Ik heb tientallen van dit soort filmpjes gezien. Dit wekt een vraag bij me op: Wat boeit me in deze filmpjes? Is het leedvermaak? Is het mijn rechtvaardigheidsgevoel dat recht wordt gedaan? Of heb ik misschien plaatsvervangende wraakgevoelens namens de slachtoffers? Waarom heb ik geen medelijden met de daders terwijl ik mijn tenen soms wel krom vanwege hun ‘straf’? Alles overwegende denk ik dat wat ik ervaar een mix is van gevoelens waarbij het gevoel ‘eigen schuld dikke bult’ de overhand heeft, een onderkoelde vorm van wraak op degenen die over lijken gaan om hun zin door te drijven. Word ik nu ook zo meteen gestraft?

 

boven- en onderwereld

Ik voel me soms onnozel. Met name wanneer ik, me veilig wanend in de bovenwereld, geconfronteerd wordt met de onderwereld. De wereld van criminelen, oplichters, duistere politici, lobbyisten, graaiers en slinkse medewerkers. Een wereld waar hebzucht, macht en haat het bloed vormen in de ondergrondse aderen. Ik voel me met name onnozel wanneer ik ontdek dat de bewoners van de onderwereld vinden dat hun wereld de bovenwereld is en dat ik de worm ben onder hun voeten.

 

en / of

Is het glas half leeg of half vol? Bij dit soort vragen dien je voor het een of voor het ander te kiezen. Er is nog een tweede mogelijkheid. Hierbij kies je in het dagelijks leven voor het een of het ander en in je spiritueel leven voor het een en het ander. In je dagelijks leven bepaal je bijvoorbeeld of iets goed of kwaad is en handel je overeenkomstig dit standpunt. Op spiritueel niveau neem je geen standpunt in en ontdek je wat goed en kwaad met elkaar verbindt.

 

parasieten

Normaal gesproken houd ik me niet bezig met parasieten. Ik weet dat ik ze bij me draag en dat ze soms nuttig en soms schadelijk zijn. Ze profiteren van het feit dat ik er ben en dat ik mezelf in leven houd. De laatste tijd zie ik steeds meer de schadelijke kanten van hun bestaan. Ik zie terroristen en andere criminelen misbruik maken van de democratie. Ze profiteren van de vrijheid en welvaart om vervolgens hun gastheer te doden. Ik zie medewerkers misbruik maken van de inzet van collega’s en ze vervolgens onderuit schoppen. Dit alles leidt ertoe dat ik mijn gedachten ten opzichte van deze parasieten probeer te bepalen. Beschouw ik ze als onschuldige microscopische gasten waarvan ik weet dat ik ze altijd bij me draag of zie ik ze als inhalige hypocrieten met moordzuchtige neigingen? Eigenlijk wil ik helemaal niet met dit soort vragen bezig zijn. Het liefst zou ik doorgaan met wat ik altijd deed. Ik wist dat er mensen waren die misbruik maakten van de voorzieningen maar ik maakte me er niet druk om. Ik kon immers het lijden van de ander niet inschatten. Langzaam begint echter de invloed van de kleine etters tot me door te dringen. Ik wil hun gevaar niet meer bagatelliseren. Ik wil me niet onttrekken aan mijn verantwoordelijkheid voor het hier en nu. Ik wil handelen, me uitspreken over goed en kwaad. Het wankele koord bewandelen tussen weerbaarheid en betrokkenheid.