Categoriearchief: betrekkelijk

De betrekkelijkheid van iets inzien is niet in alle gevallen negatief. Soms is het een uiting van een diep inzicht vol verbazing en verwondering.

mensen kijken

Ik heb in mijn werk veel mensen geobserveerd, hun persoonlijkheid vastgesteld en hen vervolgens een spiegel voorgehouden. Dit werk heb ik na mijn pensionering losgelaten. Ik observeer nog wel mensen maar houd hen geen spiegel meer voor. Al observerend zie ik hoe iemands leven wordt gevormd door zijn talenten en omgeving en hoe de rode draad van zijn leven zich ontrolt. Wanneer ik dit zie glimlach ik om de betrekkelijkheid ervan. Betrekkelijk in de betekenis van ‘in verband staande met’. Iemands persoonlijke waarde binnen de context van de waarden van zijn omgeving en van het leven zelf. Zodra ik deze betrekkelijkheid zie welt er begrip en mededogen in me op en houd ik mijn mond.

Zie ook: schikgodinnen

 

een wereld in een wereld

Ik heb meerdere dagboeken gelezen van schrijvers die ver voor mij leefden. Wat mij steeds weer verbaast is hoeveel anders mijn jeugd in de jaren vijftig was. Zo afgesloten en beschut als ik leefde zo kosmopolitisch en open leefden sommigen van hen. Hoe betrekkelijk was en is mijn wereld! Er leven miljoenen mensen in Nederland, autochtonen en allochtonen, die ik niet ken en die mij en mijn wereld niet kennen, laat staan dat de rest van de wereld ons kent. Hoe zal ik op mezelf terugkijken wanneer het dagboek van mijn leven is geschreven? Ben ik dan nog altijd verbaasd of ben ik dan verwonderd over de betrekkelijkheid van mijn wereld in een wereld, in een..?

Zie ook: verbazing

 

principieel

Ik heb moeite met principiële mensen. Met personen die hun handelen baseren op een onwrikbare overtuiging. Er zijn verschillende redenen waarom ik moeite met hen heb. Waar ik bijvoorbeeld moeite mee heb is de reden waarom sommigen voor een principe kiezen. De een kiest voor een principe om niet verder na te hoeven denken. Een ander voelt zich op grond van zijn principes verheven boven anderen. Ik heb er ook moeite mee wanneer principiële personen niet bereid zijn een compromis te sluiten of wanneer ze hun principes aan anderen proberen op te dringen. Dit betekent niet dat ik tegen principes ben. Ik heb zelf ook principes. Ik wil bijvoorbeeld mijn geluk niet baseren op het ongeluk van anderen. Hoe ik ook probeer te leven naar mijn principes, ik kan gelukkig ook glimlachen om mezelf, met name op de momenten dat ik de betrekkelijkheid van mijn principes inzie.

 

verschrompeld en verdwenen

Ik heb zojuist het “Dagboek van een teleurgesteld man” van Barbellion gelezen. Hij overleed in 1919 op dertigjarige leeftijd aan de gevolgen van multiple sclerose. Zijn dagboek getuigt van een bij vlagen geniale geest die zijn grootse gedachten en zelfingenomenheid zag verzanden in de tijd. Hoe dichter ik bij de dood kom, hoe sterker ook ik me bewust word van de betrekkelijkheid van mijn leven. Ik zie hoe al mijn gedachten, gevoelens en daden zullen verdwijnen in de tijd. Hoeveel mensen zullen over honderd jaar nog het dagboek van Barbellion lezen? Hoeveel verhalen zijn er in de loop van de tijd al niet verschrompeld en verdwenen?

 

een feit

Zorgen maak je jezelf over zaken waar je geen grip op hebt maar waar je grip op zou willen hebben of waar je grip op denkt te moeten hebben. Dit leidt tot de volgende conclusie: Je hoeft je geen zorgen te maken over zaken waar je grip op hebt want die heb je in de hand en zaken waar je geen grip op hebt zijn feiten die je zult moeten leren accepteren. Ik heb geen grip op mijn ziekte. Mijn ziekte is een feit waarmee ik moet leren leven. De constatering van deze feitelijkheid helpt mij om mijn zorgen los te laten en te genieten van het nu waarvan ik, door feitelijke ervaring, weet dat het betrekkelijk is.

Zie ook: mijn werkelijkheid

 

de beste column ooit

Ik betrap mezelf de laatste dagen op een wonderlijk verlangen: Ik zou mijn beste column ooit willen schrijven. Een column die inhoudelijk verder reikt dan alles wat ik ooit heb geschreven. Wanneer ik dit tot me door laat dringen moet ik al glimlachen voordat de absurditeit van mijn verlangen tot me doordringt. Wat ik wil is als het smachtend luisteren naar de laatste woorden van een stervende. Als ze al worden uitgesproken zijn ze meestal nietszeggend. Volmaaktheid is niet de laatste stap in wat je doet of zegt. Je ervaart het elk moment dat je bewust leeft. Samen zijn al deze momenten met elkaar verbonden in de banaliteit van het dagelijks leven. Los van elkaar en samen met elkaar vormen ze de mooiste column ooit.

Zie ook: banaal

 

het enige wat ik weet

Socrates is behalve door zijn vermogen om kritisch door te vragen vooral beroemd geworden door zijn uitspraak: Het enige wat ik weet is dat ik niets weet. Een gemakzuchtig mens zou hier de conclusie uit kunnen trekken: Waarom zou ik dan nog iets willen weten? Dit gaat voorbij aan de reden waarom Socrates vragen stelde. Doorvragen was voor hem een zoektocht naar wijsheid en zuiverheid. Wanneer je deze zoektocht weet vol te houden bereik je het punt waarop je ontdekt dat alle kennis ontoereikend is om te beschrijven wat je aan het einde ziet en ervaart. Woorden die de ervaring nog het best beschrijven zijn: verwondering, ontzag en betrekkelijkheid. De betrekkelijkheid, ontoereikendheid van je kennis.

Zie ook: Socrates