Categoriearchief: slachtoffergevoel

Niemand wil slachtoffer zijn of toch wel? Sommigen lijken te zwelgen in hun slachtoffergevoel. (Nog meer lezen over slachtoffers? Gebruik dan het zoekveld.)

beloning voor goed gedrag

Ik merk dat ik onbewust een beloning verwacht voor goed gedrag. Ik span me in voor een bepaalde zaak of voor iemand en verwacht er erkenning voor terug. Dit ergert me. Blijkbaar heb ik nog altijd de waardering van anderen nodig. Hoe prettig waardering ook is, ik streef er niet naar. Ik wil er niet van afhankelijk zijn. Het doet me denken aan mensen die zich als slachtoffer presenteren in de hoop dat anderen er tegenin zullen gaan en hun zelfvertrouwen zullen versterken door te bevestigen dat hen onrecht is aangedaan. Echt zelfvertrouwen, wat overgaat in zelfbewustzijn, is niet gegrondvest in de waardering van anderen maar in het vermogen om je verlangens los te laten en je open te stellen voor dat wat je ontvangt zonder ernaar te verlangen.

over de doden niets dan goeds

Ik heb verschillende documentaires gezien over moordenaars. Wat me opvalt is dat over de slachtoffers vaak niets dan goeds wordt verteld. Maar zij zullen toch ook wel op zijn minst irritante karaktertrekken hebben gehad? Waarom worden deze niet genoemd? Willen de documentairemakers de moordenaars extra slecht laten overkomen door het contrast met de ‘goeden’ te versterken? Komen ze tegemoet aan de zwart-wit behoefte van de kijker die een illusie in stand probeert te houden waarin de goeden recht hebben op een plaats in de hemel en de slechteriken gedoemd zijn tot een plaats in de hel?

Zie ook:
grijstinten
troost

slachtofferpolitiek

Veel mensen meten zich een slachtofferrol aan om geen verantwoordelijkheid te hoeven dragen. Politici maken hier dankbaar gebruik van door te suggereren dat ze hen willen beschermen. Stimuleren hen niet om door middel van zelfonderzoek uit de slachtofferrol te stappen maar versterken het slachtoffergevoel door met een beschuldigende vinger te wijzen naar minderheden en migranten. Hiermee creëren ze nieuwe slachtoffers die op hun beurt ook weer nieuwe politici aantrekken die zeggen hen te willen beschermen.

zelfreflectie

Reflecteren heeft in het dagelijks taalgebruik de betekenis van overdenken wat je hebt meegemaakt. De oorspronkelijke betekenis van reflecteren is ombuigen. Bij zelfreflectie voeg je beide betekenissen samen. In plaats van buiten jezelf naar de oorzaak en oplossing van een gebeurtenis te zoeken, keer je je aandacht naar binnen, naar jezelf. De gebeurtenis functioneert daarbij als een spiegel die je aandacht ombuigt van buiten naar binnen. We houden niet van zelfreflectie. Meestal proberen we dit te vermijden omdat het proces van zelfreflectie confronterender is dan de oorzaak en oplossing van een gebeurtenis buiten jezelf te zoeken, daar waar je jezelf kunt verstoppen in het gevoel slachtoffer te zijn van de gebeurtenis.

Zie ook:
zelfkritiek
Waarom zelfkritiek?

radertje

Het wordt zo gemakkelijk gezegd ‘Ik ben ook maar een radertje in het geheel.’ Meestal proberen mensen die dit zeggen zichzelf vrij te pleiten van de beschuldiging dat ze zich onvoldoende ergens voor inzetten. Ze kiezen liever voor de slachtofferrol dan dat ze zelfkritisch zijn. Wanneer ze dit wel zouden zijn dan zouden ze om te beginnen hun uitspraak anders formuleren: ‘Ik ben een radertje in het geheel.’ Door deze uitspraak vervolgens tot zich door te laten dringen zouden ze beseffen dat ze deel uit maken van een scheppingsproces waar ze in beweging worden gezet door iets of iemand en waar ze de beweging, na haar te hebben ondergaan en bewerkt, doorgeven aan iets of iemand anders.

Dat vind jij toch ook?

Nee, dat vind ik niet. Wat zijn er toch veel mensen die zich slachtoffer voelen van iets of iemand. Die in plaats van naar zichzelf te kijken en aan een oplossing te werken bevestiging zoeken bij anderen voor hun slachtoffergevoel. Wanneer ze bij mij erkenning zoeken voor de valkuil van ellende die ze voor zichzelf graven dan geef ik niet thuis. Ik wil me niet laten meeslepen in hun verlammende zelfmedelijden. Ik ben bereid ze te helpen om naar zichzelf te kijken maar ik ga hen niet helpen om te ontsnappen aan hun eigen verantwoordelijkheid.

angst voor aanslagen

Terroristen willen de maatschappij veranderen door de politieke, grondwettelijke, economische of sociale structuren te ontwrichten en te vernietigen. Zij hopen dit te bereiken door de angst onder de bevolking aan te wakkeren. In de berichtgeving rondom terroristische aanslagen wordt daarom gewaarschuwd om niet aan de angst toe te geven. Maar waarom niet, wat doet angst met ons? Angst is een basisemotie die een vecht- of vluchtreactie oproept. Bij extreme angst verstarren we zelfs. Hoe helpt dit de terrorist? Wanneer we reageren door te vechten helpen we hem doordat hij in zijn propaganda de slachtofferrol kan aannemen. Wanneer we vluchten, bijvoorbeeld door niets te doen, kunnen de gewenste veranderingen gemakkelijker worden opgedrongen. Wanneer ik zelf met de angst word geconfronteerd houd ik het voorgaande voor ogen en kijk niet van de angst weg maar kijk hem in de ogen. Bevrijd van de angst reageer ik vervolgens zonder dat mijn innerlijk evenwicht wordt verstoord.