Categoriearchief: oordelen

Het begint met het neutrale beoordelen en verzandt vervolgens vaak in oordelen en zelfs in veroordelen.

kiezen

Ondanks het feit dat het taalkundig maar een kleine stap is van keuren naar kiezen is het een grote stap voor een mens. Leer je als kind nog spelenderwijs te kiezen door de wereld te proeven met je mond en te beproeven met je handen. Later wordt kiezen moeilijker wanneer je moet leren kiezen tussen tegenstellingen als goed en kwaad, kracht en macht. Nog moeilijker is het om te kiezen voor iets of iemand zonder de ander of het andere te veroordelen.

wie zonder zonde is

Sommige bijbelse uitspraken zijn meer dan geloofsdogma’s. Ze zijn een oproep tot zelfreflectie zoals de uitspraak: Wie zonder zonde is werpe de eerste steen. Hoe vaak oordelen we niet over anderen terwijl we onszelf ernstiger hebben misdragen dan zij? Dit betekent niet dat we, ter bescherming van onszelf en van anderen, niet een oordeel mogen uitspreken. Wanneer een oordeel echter een wraakoefening is of een veroordeling van de ander als mens dan vormt het een blokkade voor je spiritualiteit. Om dit te voorkomen kun je beter eerst stilstaan bij je eigen fouten en beperkingen voordat je anderen verkettert alsof je een geestelijke bent die ontkent dat hij zichzelf heeft misdragen.

Zie ook: instant karma

doemdenker

De oorspronkelijke betekenis van doemen is oordelen. Pas in 1980 ontstond door van Kooten en de Bie de negatieve betekenis van doemdenker. Iemand die gefocust is op problemen en negatieve gevolgen. Ben ik een doemdenker wanneer ik iets beoordeel en daarbij problemen en negatieve gevolgen vaststel? Terwijl ik deze vraag tot me door laat dringen besef ik dat ik geen doemdenker ben zolang ik bij een beoordeling niet automatisch uitga van het negatieve en een beoordeling niet automatisch laat volgen door een veroordeling. Volgens sommigen gebeurt dat laatste zelfs niet op de dag des oordeels, het Engelse ‘doomsday’.

Zie ook: oordelen

 

schuivende panelen

Je beeld van de werkelijkheid bestaat uit twee lagen. De eerste laag wordt gevormd door wat je met je zintuigen waarneemt. De tweede laag bestaat uit de conclusies die je hieruit trekt. Deze tweede laag bevat niet alleen lichtvoetige interpretaties van de werkelijkheid maar ook loodzware, beklemmende oordelen en dogma’s. De twee lagen schuiven als houten panelen over elkaar. Soms ontstaan er gaten in de panelen. De gaten in het eerste paneel ontstaan wanneer je de wereld ontspannen en aandachtig observeert. De gaten in het tweede paneel ontstaan wanneer je de conclusies over wat je waarneemt loslaat. Zodra vervolgens twee gaten over elkaar heen vallen doorzie je niet alleen jezelf maar krijg je ook een dieper inzicht in andere mensen en situaties.

 

niet bekennen maar erkennen

Ik heb moeite met openbare schuldbekentenissen en met het openbaar tonen van berouw. Los van het feit dat het me sterk doet denken aan communistische tijden geven de daders meestal toe aan de druk om schade van hun belangen te voorkomen. Een bekentenis is bovendien een gemakkelijke manier om je te bevrijden van schuldgevoelens. Moeilijker is het om je gedrag en motieven te erkennen. Ook voor de eisers is een openbare schuldbekentenis erg gemakkelijk. Het versterkt het idee dat ze moreel boven de dader staan en hem daarom mogen veroordelen. De volgende wijsheid dringt daardoor niet tot hen door ‘Wie zonder zonde is werpe de eerste steen.’

Zie ook: genoegdoening

 

leven en geleefd worden

Veel mensen worden geleefd door hun werk, familie, vrienden, verslavingen, trauma’s en dogma’s. Een van de belangrijke keuzes in je leven is: Wil ik dit? Wil ik geleefd worden of wil ik leven? Wil ik een leven leiden dat bepaald wordt door de druk van anderen en van mezelf of wil ik een leven leiden dat vrij is van druk? Wanneer je voor dit laatste kiest herken en erken dan de drukpunten in je leven zonder jezelf te veroordelen.

verslavingszorg

Veel van ons gedrag en gevoel zit opgesloten in loops. Deze laten diepe sporen na in de hersenen. Sporen waarin je als in de rillen van de weg gevangen zit. In verslavingen waaraan je probeert te ontsnappen door kwaad te worden en jezelf te veroordelen. Dit werkt niet, het versterkt de verslaving. Beter is het om je verslaving te erkennen. Erken dat je verslaafd bent en erken de gevoelens die in de verslaving zitten opgesloten. Hoe confronterend dit proces ook is, ga deze gevoelens niet uit de weg ook al zijn ze maatschappelijk beladen. Erken ze niet alleen maar herken ze ook. Analyseer, verklaar en benoem ze zonder jezelf te veroordelen. Wanneer je dit doet ben je met echte verslavingszorg bezig. Het zorgzaam en zorgvuldig omgaan met je verslaving en met jezelf.

Zie ook: dopamine verslaving