Categoriearchief: cultuur

Cultuur, we zijn ermee omringd en ervan doordrongen. Misschien is dit de reden waarom we er zo weinig écht bij stilstaan.

cultuur

Voor de maatschappelijke elite is cultuur een verzamelterm voor diverse vormen van kunst. Andere groepen gebruiken het begrip cultuur om er hun tradities, normen en waarden mee aan te geven. Met een beroep op hun cultuur zetten ze zich af tegen degenen die hen niet lijken te respecteren. Deze houding sluit aan bij die van de elite. Zij zetten zich af tegen degenen die geen respect tonen voor de kunst.

 

verbonden niet gebonden

Als mens heb je een culturele achtergrond die je heeft gevormd en waarmee je moet leren leven. Een van de belangrijke stappen die je in dit proces dient te zetten is de vraag beantwoorden of je jezelf verbonden voelt met je achtergrond of dat je er met handen en voeten aan gebonden bent. Wanneer je er aan gebonden bent dan kun je jezelf van de beklemmende band bevrijden door deze niet-reactief te observeren. Je weet dat je hierin bent geslaagd wanneer je onbevangen en met begrip kunt kijken naar waar je mee verbonden bent.

 

gedachtegoed

Het gedachtegoed van een cultuur dient niet alleen kritisch te worden beschouwd maar ook te worden verdedigd. Wij zijn in het Westen tot op het schuldbewuste af kritisch op ons gedachtegoed maar verdedigen het niet tegen standpunten die er haaks op staan. Standpunten als: Het christendom is inferieur aan de islam. We eisen dat moslims zich distanciëren van dit standpunt maar gaan er zelf inhoudelijk niet op in. We zouden dit kunnen doen door de spirituele overeenkomsten tussen christendom en islam aan te geven. Doordat we ons niet verdedigen menen extremisten een argument te hebben gevonden om christenen te mogen vermoorden en voelen ze zich gerechtvaardigd om alle uit het christendom en de verlichting voortgekomen normen en waarden aan te vallen, inclusief onze spirituele vrijheid. Met name deze spirituele vrijheid is voor extremisten een doorn in het oog omdat het hen confronteert met de betrekkelijkheid van hun standpunt.

 

kosmopolitische idealisten

We bereizen de hele wereld en denken dat we overal kunnen integreren. Beseffen niet dat onze contacten in de landen die we bezoeken zich meestal beperken tot de natuur, folklore, plaatselijke keuken, nationaal erfgoed en obers. We leren de mensen die er wonen niet echt kennen. We zijn niet opgegroeid met hun sociale verbanden, tradities, religie, overheid, normen en waarden. We zijn ons niet eens bewust van de cultuur in ons eigen land waar iedereen zijn mening mag geven, waar we ons gelijkwaardig voelen aan elkaar, waar we direct zijn naar elkaar, waar we een uitgebreid stelsel van sociale voorzieningen hebben en waar we op basis van gelijkheid gestalte geven aan onze geaardheid en persoonlijkheid. Deze cultuur is ons overgedragen door ouders die ervoor hebben gestreden en ermee waren doordrenkt. Je moet wel een wereldvreemde idealist zijn die verblind is door culturele hoogmoed wanneer je denkt dat alle immigranten zich in een paar jaar tijd deze cultuur eigen willen en kunnen maken. In de meeste gevallen zal het decennia duren voordat ook hun kinderen ermee zijn doordrenkt.

Zie ook:
cultuur relativisme
vluchtelingenprobleem
open huis

 

gewetenloze maatschappij

Met je geweten toets je emotioneel en rationeel of iets goed is of fout. Voor de emotionele toetsing is het belangrijk dat je jezelf bewust bent van je verdriet en plezier en dat je jezelf kunt inleven in de gevoelens van anderen. Voor de rationele toetsing is het belangrijk dat je over persoonlijke normen en waarden beschikt. Als het goed is hebben deze zich ontwikkeld tijdens je opvoeding en in je contacten met de cultuur waarin je leeft. Helaas zwakt het geweten, dat besloten ligt in de cultuur, steeds verder af. Het woord geweten is ontleend aan het Latijnse conscientia, van con ‘samen’ en scientia ‘het weten’. Ons gemeenschappelijk ge-‘weten’ zwakt af door de afnemende invloed van religieuze en sociale ideologieën. Alleen wanneer we een nieuw referentiekader realiseren zal het geweld dat opleeft in een gewetenloze maatschappij stoppen.

 

identiteitscrisis

We hebben in het westen onze sociale identiteit verloren, het zelfbewustzijn dat ligt opgesloten in de normen en waarden van een cultuur. De afgelopen decennia hebben we dit verlies gecompenseerd met een economische identiteit maar ook die begint af te kalven. Dit maakt ons onzeker. Door deze onzekerheid zoeken we ons heil nu in een identiteit die is gebaseerd op tradities, isolationisme en macht. Dit brengt het risico met zich mee dat we in een spiraal van geweld terecht komen. Wanneer we ons hier niet in willen laten meeslepen dan zullen we opnieuw op zoek moeten gaan naar de verlichte gedachten en gevoelens die voortkomen uit zelfreflectie en zelfkritiek.

Zie ook:
identiteit
cultuur relativisme

 

Wie ben ik?

Onze persoonlijkheid wordt sterk beïnvloed door de cultuur waarin we leven. Deze cultuur wordt op haar beurt beïnvloed door maatschappelijke en technologische ontwikkelingen zoals de ontwikkeling van de  sociale media. Dit roept een reeks vragen bij me op: Door welke ontwikkelingen zullen toekomstige generaties worden gevormd? Wat zal bijvoorbeeld de invloed zijn van kunstmatige intelligentie? Zullen we onze emotionele intelligentie loslaten om aansluiting te kunnen krijgen bij de kunstmatige intelligentie? Wie zou ik zijn wanneer er geen cultuur was? Wie ben ik zonder genen en zonder persoonlijke ervaring? Wie ben ik zonder ik?

Zie ook:
Wat ben ik?
toekomst
denken en geloven
ik of jij
morele pijler
tijdgeest