Categorie: seriemoordenaars en psychopaten

Volgens sommige onderzoekers is 1% van de wereldbevolking een psychopaat. Lees eerst de column mijn baas is een psychopaat en mijn baas is een narcist.

olifanteneffect

Bij de oorzaken van geweld vergeten we vaak naar het olifanteneffect te kijken. Wat is het olifanteneffect? Vraag iemand om niet aan een olifant te denken en hij denkt er aan. Vraag om niet aan een roze olifant te denken en je roept zelfs het beeld van een roze olifant bij hem op. Door het olifanteneffect te variëren en te herhalen kan het zo sterk worden dat het ertoe leidt ‘dat iemand van een mug een olifant maakt.’ Het is niet alleen onze omgeving die ons middels het olifanteneffect programmeert, we programmeren ook onszelf. Om dit te stoppen dien je te reflecteren op wat je denkt, voelt en doet. Dit is lastig vooral wanneer het olifanteneffect al vroeg in je jeugd is begonnen. Bijvoorbeeld wanneer je regelmatig is gezegd ‘Je bent niets en kunt niets.’ In dat  geval is de kans groot dat je dit bent gaan geloven en de programmering hebt versterkt met gedachten als ‘Zie je wel, ik kan niets.’ Je kunt gelukkig iets wat geprogrammeerd is ook deprogrammeren. Je moet dat wel echt willen, je moet bereid zijn de programmering onder ogen te zien. Doe je dat niet dan loop je het risico dat ze escaleert. Wat de gevolgen daarvan zijn zie je bijvoorbeeld bij seriemoordenaars. Zij worden, wanneer ze zichzelf niet weten te stoppen of wanneer ze niet worden gestopt, steeds gewelddadiger.

Zie ook:
zestig jaar later
making a serial killer
de ultieme kick
bron van zelfvertrouwen en kracht

ontmenselijking

Ik heb moeite met de exclusieve aandacht voor de genocide van Joodse slachtoffers in de tweede wereldoorlog. De nazi’s probeerden niet alleen hen uit te roeien maar ook miljoenen politieke tegenstanders, gehandicapten, homo’s, Sinti en Oost-Europeanen. Onze aandacht zou zich meer moeten richten op de ontmenselijking van de totale groep slachtoffers. Op het streven van de nazi’s om de ziel van de mens te vernietigen door de slachtoffers sociaal te isoleren en hen met marteling, slavenarbeid en uithongering een langzame dood te laten sterven of door hen als vee af te voeren en industrieel te vermoorden. Een proces waarin veel slachtoffers hun menselijke waardigheid verloren. Door deze ontmenselijking politiek te initiëren en te institutionaliseren plaatsten de nazi’s de politiek op één lijn met fictieve moordenaars à la Hannibal Lecter. Onze aandacht zou zich meer moeten richten op deze politieke ontmenselijking. Wereldwijd zijn er immers nog altijd politieke partijen die één of meerdere stadia van ontmenselijking omarmen, zelfs in Israël. Hier heeft de politiek het wettelijk kader geschapen voor het onteigenen en isoleren van Palestijnen in getto’s op de Westbank en in de Gazastrook.

Zie ook:
erfgenaam
Turks getto
genocide
historische verantwoordelijkheid
over grenzen heen stappen
mechanisch geweld
de bodem van de hel
menselijke waardigheid

primaire emotie

We spreken altijd in het meervoud over primaire emoties. Toch is er eigenlijk maar één primaire emotie: angst. Angst zet ons ertoe aan om te vechten of te vluchten. We hebben een dubbel gevoel bij angst. Enerzijds proberen we angstige situaties te vermijden, anderzijds zijn we gefascineerd door de angstige opwinding bij een onverwacht, onbekend of sluipend gevaar. Zonder angst zou de wereld er anders uitzien. De media en populisten zouden zich op andere onderwerpen richten en we zouden minder zwart-wit denken, minder in termen van goed en kwaad, positief en negatief. Ook zouden we een groot deel van onze passie verliezen, de opwinding die je voelt wanneer je de risico’s in het dagelijks leven probeert te bestrijden of te vermijden. Ondanks dit verlies zouden we in een wereld zonder angst ook iets bijzonders winnen: We zouden meer ontspannen zijn en genieten van een vredelievend bestaan. Of is dit te gemakkelijk gedacht? Zonder angst zou misschien een grote groep mensen, net als seriemoordenaars en psychopaten, geen mededogen en berouw hebben.

Zie ook:
primaire angsten
kijkersfile
horror vacui

over de doden niets dan goeds

Ik heb verschillende documentaires gezien over moordenaars. Wat me opvalt is dat over de slachtoffers vaak niets dan goeds wordt verteld. Maar zij zullen toch ook wel op zijn minst irritante karaktertrekken hebben gehad of periodes hebben gekend dat ze geïrriteerd en lichtgeraakt waren? Waarom worden deze niet genoemd? Willen de documentairemakers de moordenaars extra slecht laten overkomen door het contrast met de ‘goeden’ te versterken? Komen ze tegemoet aan de zwart-wit behoefte van de kijker die een illusie in stand probeert te houden waarin de goeden recht hebben op een plaats in de hemel en de slechteriken gedoemd zijn tot een plaats in de hel?

Zie ook:
eerlijk en rechtvaardig
grijstinten
troost

empathie

Empathie is een nuttig overlevingsinstrument. Door je in te leven in de gevoelens van anderen kun je zien of zij zich bijvoorbeeld bewust zijn van een gevaar dat je zelf nog niet hebt opgemerkt. Ons verlangen en streven naar empathie is zo sterk dat we blind zijn voor de valkuilen ervan. We verwarren bijvoorbeeld empathie met charme. Psychopaten en narcisten weten dit en maken misbruik van deze blinde vlek. Zij weten dat ze je met charme kunnen manipuleren. Het verlangen naar empathie maakt ons niet alleen blind, we zijn er ook verslaafd aan. De entertainment industrie misbruikt haar om er financieel beter van te worden. Zij betovert ons met in illusies verpakte empathie.

Zie ook:
mijn baas is een psychopaat
lang leve de psychopaat
mijn baas is een narcist
rattenblues

making a serial killer

Volgens de seriemoordenaar Tommy Lynn Sells pleegde hij zijn misdaden voor de ‘rush, a shot of dope’. Seriemoordenaars hebben geen of op z’n best een beperkt vermogen om zich in te leven in anderen en mee te voelen met hun liefde, verdriet en pijn. Gevoelloos verkrachten, martelen en doden ze hun slachtoffers. Wat is dan toch de rush waar Sels over spreekt? Beïnvloed door afwijkingen in de hersenen, gebrek aan respect en misbruik in de jeugd verzandt bij seriemoordenaars de zoektocht naar kracht en zelfvertrouwen in kille machtsuitoefening, woede, controle en haat. Gedrenkt in seksuele kracht en genot, vormt dit de cocktail waaraan zij zich laven, a shot of dope.

Zie ook:
de ultieme kick
olifanteneffect
gepersonaliseerde informatie

verharding

Ik ben verrast door mezelf. Ik blijk namelijk steeds minder moeite te hebben met harde juridische maatregelen zoals het levenslang opsluiten van seriemoordenaars. Ik ben verrast omdat ik mezelf altijd als een zachtaardig mens heb gezien. Ben ik misschien geïnfecteerd door de maatschappelijke verharding? Terwijl ik deze vraag tot me door laat dringen besef ik dat hard zijn mag. Ik heb het recht om hard te zijn op voorwaarde dat ik de invloed van mijn omgeving en emoties ken en me er niet door laat beïnvloeden. Zolang ik er nog door word beïnvloed dien ik mezelf te onthouden van harde standpunten.

Zie ook:
rechtvaardigheidsgevoel
wraak
resocialisatie