Categorie: maatschappij

Zoals voor veel kunstenaars de beeldende kunst niet los staat van het dagelijks leven, zo staat voor mij de taal waarmee ik de spirituele beleving beschrijf niet los van de maatschappij en cultuur waarin ik leef. 

Zie ook de categorieën schrijven en genen omgeving en gedrag.

Waarom spreek ik hen er niet op aan?

Ik erger me aan mensen die zich niet verantwoordelijk voelen voor de gevolgen
van hun standpunten en gedrag. Die de schuld bij anderen leggen. Die ervan uitgaan dat niet zij, maar de ander zich zou moeten schamen.

In hun verhaal zijn zij het slachtoffer. De ander is agressief, dom, pathetisch. Sommigen menen zelfs dat zij zich niet hoeven te verantwoorden. Zij voelen zich superieur door hun afkomst, macht of rijkdom.

En toch spreek ik hen er nog maar zelden op aan. Waarom eigenlijk niet? Ben ik moe gestreden in mijn pleidooi voor zelfreflectie? Of denk ik dat zo’n pleidooi zinloos is geworden nu het gebrek aan zelfreflectie steeds vaker de weg vrijmaakt voor narcistische heersers.

Of speelt er nog iets anders? Misschien de gedachte dat ik met mijn pleidooi aan de verkeerde kant van de geschiedenis sta. Een kant waar zelfs pleiten voor zelfreflectie een prijs heeft.

Zie ook:
mijn baas is een narcist
logboek
statement
verklaring

‘make Trump great again’

Narcisten willen maar één ding, bevestiging van hun eigenwaan. Ze willen dat je hun zelfbeeld van persoonlijke grootsheid bevestigt. Zodra je het tegenovergestelde doet, hen bekritiseert, spelen ze de kritiek naar je terug. Niet zij, maar jij bent het probleem! Het domste wat je kunt doen is de emotionele strijd met hen aangaan. Een emotionele reactie buigen ze moeiteloos om in een positief verhaal over zichzelf. Als je niet anders kunt, veer dan mee. Steek ze de figuurlijke veer in hun reet zodat ze niet verder kijken dan het tintelende opwindende gevoel van trots. Denk breed, kijk vooruit. Leer van anderen. Zie hoe multinationals en politieke leiders met Trump omgaan. Hoe ze zijn ego strelen en een deal sluiten terwijl ze tegelijkertijd nieuwe allianties smeden met meer betrouwbare handelspartners en politieke leiders.

Zie ook:
mijn baas is een narcist
de keizer, Rutte en Amerika
de tol van Trumps verkooptactiek
Wat doe ik als ik een klacht heb?
visionairs
parallel denken

hoe ik reageer als ik een klacht heb

Op mij is het gezegde van toepassing ‘Klanten klagen niet, ze blijven weg.’ Ik reageer eigenlijk alleen wanneer ik word geconfronteerd met grote financiële gevolgen, afspraken die niet worden nagekomen en machtsmisbruik. Ik reageer niet direct. Ik probeer eerst grip te krijgen op de woede die in me is opgewekt.

In het krachtveld van beheerste woede floreert vervolgens mijn tactisch denkvermogen. De confrontatie ga ik aan onder het motto ‘Je kunt oorlog met me krijgen, maar ik bepaal het moment, de plaats en de wapens.’ Ik ga bijvoorbeeld niet de strijd met je aan op het moment dat je jezelf sterk waant door omstanders.

Dit alles vrijwaart me niet van onzekerheid en angst op het moment dat ik moet handelen. Ik herinner me wat ik ooit deed toen ik me onzeker voelde. Ik zag de angst in de ogen, liet verleden en toekomst los en handelde ‘cool and clean’. Niet vanuit woede of angst, maar vanuit de vanzelfsprekendheid van oorzaak en gevolg.

Zie ook:
conflicten
in de ogen en onder ogen zien
rechtvaardigheidsgevoel
zo voel ik dat
wraakgevoel
de keizer, Rutte en Amerika
pluk de dag

de keizer, Rutte en Amerika

In het sprookje De nieuwe kleren van de keizer durft niemand te erkennen dat de keizer niets aan heeft, behalve een kind dat eerlijk roept wat iedereen denkt maar niemand zegt. Dat beeld drong zich aan me op toen ik luisterde naar de recente toespraak van Marc Rutte, secretaris-generaal van de NAVO. Hij bedankte Donald Trump voor diens jarenlange aandringen op hogere defensie-uitgaven.

Zijn dankwoord past in de juridische traditie die sinds het Romeinse recht wordt gehanteerd ‘Suum cuique tribuere’ ofwel ‘ere wie ere toekomt. Rutte is als voorzitter en hoogste vertegenwoordiger van de NAVO verantwoordelijk voor het versterken van het bondgenootschap. Het is niet aan hem om openlijk uitspraken te doen over de tekortkomingen van Trump. De vraag of Trump president kan blijven is de verantwoordelijkheid van de Republikeinse Partij en van het Amerikaanse volk.

Door de druk van Trump is bij de NAVO-landen het besef doorgedrongen dat zij te veel hebben vertrouwd op de Amerikaanse bescherming en financiering. De vraag is waarom de VS dit liet gebeuren. Een deel van het antwoord ligt in het Amerikaanse zelfbeeld. Dit is gevormd door de overlevingsdrang van immigranten, succes in twee wereldoorlogen, verbeterde productie- en assemblagetechnieken, technologie en economische voorspoed.

Het beeld van grootsheid dat hierdoor is ontstaan heeft een blinde vlek gecreëerd. Terwijl Amerika zich economisch en militair als de wereldleider bleef zien, zijn andere landen opgestaan. Zij hebben de kansen benut die de geglobaliseerde productie, logistiek en kennis hen bood. Amerika staat nu voor de vraag: Wat is in de wereldwijde productie, dienstverlening, technologie en artificiële intelligentie ons specialisme en wat is onze nieuwe rol en positie in de wereld?

Zie ook:
grootheidswaan
trumpertjes
ikke ikke ikke en de rest kan stikke
het Amerika van Trump
the American Bubble
derde generatie
‘make Trump great again’
hoe ik reageer als ik een klacht heb

Waarom we in handen vallen van dictators.

Wanneer je een autocraat steunt die zichzelf boven de wet plaatst, immoreel gedrag vertoont, corrupt handelt, leugens verspreidt en angst en haat zaait, dan is de kans groot dat de autocraat een dictator wordt.

Wat een kans was, wordt realiteit zodra we het gedrag van de autocraat beginnen te bagatelliseren. Bijvoorbeeld met dooddoeners als: ‘Alle politici zijn immoreel en corrupt. Waarom zou je er dan bij hem een punt van maken?’ of met ogenschijnlijk doorleefde slogans als: ‘No pain, no gain.’

Dergelijke vormen van rationele gemakzucht vinden hun wortels in een gebrek aan zelfreflectie. Het niet herkennen en erkennen van de motieven en behoeften achter je steun voor de autocraat, zoals: hebzucht, machtslust, angst, woede, haat, wraak, wrok en het gevoel miskend of superieur te zijn.

Zie ook:
goedgelovige democraten
van gemakzucht naar angst
kuddedieren
nood leert bidden
geboren volgers
mijn gevoel zegt me ..
verborgen achter ..
in de ogen en onder ogen zien
Glijden we af naar een autocratie?

de grens van het recht

Door de oorlogen in Oekraïne en Gaza ben ik me sterker bewust geworden van de grens van het recht. Waar in vredestijd zware straffen staan op doodslag en moord ontkomen in oorlogen duizenden aan de juridische consequenties. Misschien dat er, om aan het gevoel van gerechtigheid tegemoet te komen, juridische stappen zullen worden ondernomen tegen de aanstichters van het oorlogsgeweld en tegen de ergste geweldplegers.

Maar wat zal er gebeuren met de duizenden anonieme geweldplegers die, gedreven door machtswellust en wraak, misdaden pleegden? Bij wie, wat en waar ligt de grens? Klaag je in principe iedereen aan op grond van deelname aan een criminele organisatie of richt je jezelf op de enkele pechvogel die in je vizier komt?

Wanneer ik kijk naar de aanklachten en straffen na de tweede wereldoorlog dan weet ik één ding zeker. We zullen beide oorlogen en onze persoonlijke rol en positie daarin zo snel mogelijk willen vergeten. Die wens is de grens van het recht. Het keerpunt waarop je de last van het door schuld en boete beladen verleden loslaat om je over te kunnen geven aan een vrije onbelaste toekomst.

Zie ook de selectie columns over rechtvaardigheid en recht die begint met de column: eerlijk en rechtvaardig.

Zie ook:
collectief geweld
de macht van de kudde
genocide
gerechtvaardigd geweld
geen oorlog zonder geweld
in de ban van geweld
gewoon omdat het kan
begrip mededogen en vergeving
vergeven

de tol van Trumps verkooptactiek

In het verleden vormde het tolrecht een belangrijke bron van inkomsten voor de adel. Het bedrag dat je moest betalen stond vast in een tarievenlijst. De tol was lager wanneer reizigers konden kiezen voor een alternatieve route. Met ongefundeerde hoge tarieven zet Trump de leveranciers van de Amerikaanse economie onder druk. Zij zullen, net zoals Canada heeft gedaan, op zoek gaan naar andere afnemers en strategische partners. Trump’s egocentrische arrogantie en boute uitspraken versnellen dit proces.

In de vastgoedhandel is het contact tussen koper en verkoper vaak kort. Bij voedsel, grondstoffen, energie en onderdelen heb je soms jarenlang bijna dagelijks contact met elkaar. Dit vraagt om wederzijds vertrouwen. Vertrouwen dat omslaat in wantrouwen wanneer afspraken eenzijdig worden verbroken of wanneer je de ander onder druk zet met oneigenlijke argumenten, beledigingen en dreigementen.

Zie ook:
ontsla die man
Vertrouwen komt te voet en gaat te paard.
‘make Trump great again’