Categorie: individu en individualiteit

Een individu is een niet op te splitsen eenheid met een eigen individualiteit, een eigen aard. Lees eerst de columns individu en individualiteit.

Zie ook de categorieën collectivisme en groepen.

streven naar vrijheid

Sinds de val van de Berlijnse Muur in 1989 denken we dat maatschappelijke problemen verdwijnen wanneer iedereen de vrijheid krijgt om zich te ontwikkelen. We dachten zelfs dat andere landen ons automatisch zouden volgen wanneer ze het economische succes van deze vrijheid zouden zien. Terwijl we ons zelfvoldaan wentelden in welvaart ontstonden er echter machtsblokken van landen die, onder de dekmantel van economische vrijheid, met onderdrukking en militaire inzet hun macht en invloedssfeer vergrootten. Om daar tegenwicht aan te bieden hadden we collectief de geestelijke weerbaarheid moeten tonen die voortkomt uit het streven naar vrijheid in plaats van wereldwijd onze individuele welvaart uit te stallen.

Zie ook:
hautaine democratie
consumptiemaatschappij
zeventig jaar later
noblesse oblige
barbaars
religie of hedonisme

doorgeslagen in individualisme

We zijn doorgeslagen in individualisme. Vertrouwen meer op onszelf dan op politici, rechters, overheidsinstellingen en wetenschappers. Kiezen niet voor een politieke partij maar voor autocratische populisten. Leven ons eigen leventje alsof er geen politieke storm over de wereld raast die de democratie bedreigt. Zien niet het collectieve belang van defensie, politie, brandweer en medische zorg totdat we ze zelf nodig hebben. Kijken zwijgend toe wanneer vandalen bezittingen van anderen vernielen. Vallen medisch personeel aan omdat we als eerste willen worden geholpen. Vinden financiële winst belangrijker dan kwaliteit, duurzaamheid, betrouwbaarheid en service van de bedrijven waarin we hebben belegd. Vinden eigen groei en welzijn belangrijker dan zekerheid en continuïteit in de opvoeding van onze kinderen. Vinden het doorgaan van onze vliegvakantie belangrijker dan het nalaten van een duurzame wereld aan toekomstige generaties. Gaan opvattingen uit de weg die in strijd zijn met die van onszelf.

Zie ook: het eigen gelijk

egoïsme

De wil om te overleven komt voort uit de scheppingskracht. De overlevingsdrang is behalve een bron van creativiteit ook een hindernis voor de schepping. De wil om te overleven gaat namelijk gepaard met egoïsme, het streven om met de inzet van macht en bezit je individuele overlevingskansen te vergroten. Ik verwacht niet dat dit ooit zal verdwijnen. Ook niet wanneer individuele belangen worden vervangen door collectieve belangen. De geschiedenis leert namelijk dat ook collectivisme tot egoïsme leidt. Van fysieke en geestelijke onderdrukking tot corruptie en geweld. De vraag is of egoïsme, behalve dat het de scheppingskracht kan remmen, deze ook tot stilstand kan brengen. Mijn antwoord is: nee. De scheppingskracht zal, net als water dat met zachte aanhoudende druk de kleinste opening in een dijk vindt, openingen blijven zoeken om verder te stromen. Openingen die net als bij een dijkdoorbraak steeds groter worden waarbij de scheppingskracht nieuwe grond creëert waar leven zal ontkiemen en zal proberen te overleven.

Zie ook:
ego
het nieuwe collectivisme
scheppingskracht
uitvoerders
Geloof je in god?
betekenis corrumperen
over leven

aanleg, omgeving en gedrag

Mijn persoonlijkheid is gevormd door aanleg, omgeving en gedrag. Zo is mijn observerende en kritische houding ten aanzien van groepen niet alleen bepaald door mijn aangeboren introverte karakter maar ook door mijn omgeving. Op de lagere school was ik als zoon van de hoofdonderwijzer een buitenbeentje. Op het internaat was ik een buitenbeentje doordat ik door het overlijden van mijn vader de eerste maanden buiten het groepsvormingsproces stond. Mijn persoonlijkheid is behalve door mijn genetische aanleg en omgeving ook gevormd door de keuzes die ik in mijn leven heb gemaakt, zoals de beslissing om communicatietrainer te worden. Dit heeft mij inzicht gegeven in groepsprocessen waardoor ik nu met meer begrip naar groepen kijk en de waarde ervan zie.

Zie ook:
kijken, kijken en nog eens ..
zien
meer dan alleen talent

Wat zou ik doen?

Wat zou ík doen wanneer ik in een land woon waar ik word vervolgd? Zou ik me verzetten of zou ik vluchten? Ik denk dat ik me zou verzetten. Terwijl ik dit zeg besef ik dat ik als individu niet opgewassen ben tegen het geweld van een groep. Om de strijd te kunnen winnen heb ik medestanders nodig. Maar wat doe ik als ik die niet vind? Zou ik er dan alsnog voor kiezen om te vluchten? Stel dat ik dat doe, ga ik me dan niet vreselijk schuldig voelen omdat ik het onrecht laat voortbestaan en potentiële medestanders in de steek laat? Stel dat ik niet vlucht, houd ik me dan gedeisd met de kans anoniem aan het geweld te bezwijken of kies ik ervoor om me openlijk te verzetten met de kans ten onder te gaan? Te sterven als martelaar in de hoop dat anderen zich bewust worden van de onvrijheid waarin ze leven. Zou ik met andere woorden doen wat Christus deed? ‘Hij die vrijwillig het lijden van de wereld op zich nam om de mens te verlossen van het kwaad?’

Zie ook:
op zoek naar rust
ich habe es nicht gewusst
historische verantwoordelijkheid
spirituele helden

epigenetica

Epigenetica is de wetenschap die zich bezighoudt met de invloed van omgeving en gedrag op de genen. Het blijkt dat omgeving en gedrag de functie van een gen kunnen aan- of uitzetten zonder de DNA-code te veranderen. Deze epigenetische veranderingen zijn erfelijk overdraagbaar. Bijvoorbeeld: Kinderen van moeders die zwanger waren tijdens de hongerwinter van 1944-1945 kregen op latere leeftijd meer last van obesitas en hart- en vaatproblemen. De epigenetica confronteert mij met de volgende vraag: Zijn onze genen zodanig epigenetisch geprogrammeerd dat we individueel of collectief zijn ingesteld? Stel dat dit zo is: Wat betekent dat dan voor de spanning tussen de westerse wereld en China? Zal deze verder oplopen doordat we genetisch anders zijn geprogrammeerd?

Zie ook:
China en Europa
Afghanistan
culturele erfenis
genetische modificatie
mutatie

Gevaar!

Er zijn drie primaire emoties die ons helpen bij gevaar: vechten, vluchten en verbinden. Gevaar is meer dan alleen de dreiging van lichamelijk geweld. Het is ook psychisch geweld zoals in China en Japan waar jongeren onder druk worden gezet om zich te conformeren aan collectieve ambities. Bij ons in Nederland, waar individuele vrijheid tot enkele jaren geleden vanzelfsprekend leek, voelen jongeren zich door de coronacrisis onder druk gezet om hun vrijheid op te geven. In China en Japan reageert een groeiende groep jongeren door zich sociaal te isoleren en activiteiten tot een minimum te beperken. Bij ons uit het zich in vechten, van openlijk verzet tot agressie en geweld. Gelukkig gaat dit niet voor iedereen op. De meesten vinden bescherming binnen hun sociale netwerk. Wanneer echter de druk groter wordt is de kans groot dat ook zij zullen reageren door te vechten of te vluchten. Dit gebeurt niet wanneer ze erin slagen om de kracht die het gevaar in hen losmaakt om te zetten in geestelijke verdieping, maatschappelijke ambities en/of de vorming van een gezin.

Zie ook:
testosteronbel
jongensdroom
pragmatisch collectivisme
emotioneel instabiel
een kat in het nauw
als vanouds