Categoriearchief: kerk en staat

Scheiding van kerk en staat. Zie ook categorie politiek.

theocratisch Amerika

Volgens de leiders in een theocratie zijn zij door god uitverkoren voor een gecombineerde politieke en religieuze taak. Dit is anders dan in een democratie waar kerk en staat wettelijk zijn gescheiden. In Amerika ligt deze scheiding vast in het eerste amendement van de grondwet. Dit amendement verbiedt het Congres wetten te maken die een bepaalde religie bevoorrechten. Desondanks glijdt Amerika af naar een theocratie. Op het eerste oog valt dit niet op omdat er bijvoorbeeld  geen presidenten zijn die ook een geestelijk ambt bekleden. Toch heeft de geestelijkheid een grote vinger in de pap via christelijke organisaties als ‘The Fellowship’. Bovendien heeft iedere president persoonlijke banden met fundamentalistische predikanten en is hij voor zijn verkiezing van hen afhankelijk. Voor deze christenen maakt het niet uit of de president doodsbedreigingen uit, liegt, bedriegt, zijn macht misbruikt en zich bezondigt aan zelfverheerlijking zolang hij hun politieke agenda maar ten uitvoer brengt, zoals de aanstelling van conservatieve rechters bij het hooggerechtshof.

Zie ook: theocratie

sociale en religieuze idealisten

Ik heb moeite met sociale en religieuze idealisten die de politiek onder druk zetten om hun idealen ten uitvoer te brengen. Laat ze hun eigen geld en arbeid inzetten voor deze idealen. De politiek draagt een andere verantwoordelijkheid. Zij dient effectief en efficiënt, veiligheid en gelijke kansen te creëren voor iedereen, inclusief een sociaal vangnet. Naast de uitvoering van deze taak blijft er nog voldoende ruimte over voor persoonlijke initiatieven.

Zie ook: de rede

kerk en staat in de moslimwereld

Een van de grote verworvenheden van de verlichting is de scheiding van kerk en staat. Waar we in het westen zijn bevrijd van de bemoeienis door de kerk, staat de moslimwereld nog pas aan het begin. Zowel soennieten als sjiieten streven naar een maatschappij die is gebaseerd op de koran en op de hadith, de geschriften waarin het handelen en de uitspraken van Mohammed zijn vastgelegd. Bij de soennieten zorgen de imams voor de uitleg van de koran, de hadith en de soenna, de levenswijze van de profeet. Soennitische politici, zoals het fundamentalistische Saoedische koningshuis, voeren vervolgens de islamitische leefregels uit. Bij sjiieten, zoals in Iran, is de ayatollah de absoluut geestelijk leider die volgens de gelovigen met goddelijke autoriteit de geschriften en de soenna interpreteert. Hij heeft een belangrijke stem in de maatschappelijke uitvoering van en controle op de islamitische leefregels.

Zie ook:
kerk en staat
scheiding kerk en staat
theocratie
verlichting

 

scheiding kerk en staat

Ik trok mijn wenkbrauwen op toen ik hoorde dat de paus een toespraak zou houden in het Europees parlement. Ik schrok toen ik zijn toespraak hoorde waarin hij zei ‘Als de mens God gaat vergeten en erin faalt Hem de eer te geven, zal geweld opkomen.’ Het is juist deze opvatting die wanneer ze geplaatst wordt in een politieke context tot geweld leidt. Islamitische extremisten die hun opvattingen over hoe we God moeten eren met geweld aan anderen willen opleggen. Ook bij ons lopen we het risico dat politiek en religie op een gewelddadige manier met elkaar verbonden raken. Ik pleit daarom voor een strikte scheiding van kerk en staat. Doen we dat niet dan zullen nieuwe extremisten in de woorden van de paus en andere geestelijk leiders een rechtvaardiging vinden voor politiek geweld, met name wanneer deze woorden door hun eigen parlementsleden in de politieke arena lijken te worden gesteund.

Zie ook:
kerk en staat
kerk en staat in de moslimwereld
theocratie
verlichting

 

kerk en staat

Onze voorouders hebben in een periode van 200 jaar wetten opgesteld die zorgen voor een scheiding van kerk en staat. Deze scheiding is minder vanzelfsprekend dan we denken. Ik werd me hiervan bewust toen ik het bericht las over een vrouw die tot tien zweepslagen was veroordeeld in Saudi-Arabië omdat ze een auto bestuurde. Zij werd niet veroordeeld op basis van seculiere wetten maar op basis van religieuze edicten. Ook bij ons laat de politiek zich leiden door religieuze verordeningen zoals de beperking van het recht op euthanasie en winkelsluiting op zondag. Als gebruikers van ons juridisch erfgoed zullen we alert moeten blijven op deze religieuze invloeden en hebben we de plicht om te blijven strijden voor een scheiding van kerk en staat. Op die manier kunnen we voorkomen dat toekomstige generaties zullen lijden onder religieuze zweepslagen.

Zie ook:
kerk en staat in de moslimwereld
scheiding kerk en staat
theocratie
verlichting

 

theocratie

Theocratie is de staatsvorm waarin men er van uit gaat dat alle gezag rechtstreeks afstamt van God en zijn profeet en door geestelijken dient te worden uitgevoerd aan de hand van heilige boeken. In het westen hebben verlichte denkers ons gelukkig bevrijd van deze ondemocratische staatsvorm. Toch is de theocratie nog niet helemaal verdwenen. In de Nederlandse democratie is het bijvoorbeeld juridisch nog altijd mogelijk om homoseksuelen te discrimineren wanneer je jezelf daarbij beroept op teksten uit de Bijbel of de Koran. Ook de strijd tussen de morele kruisridders en de verlichte denkers binnen het CDA maakt duidelijk dat kerk en staat nog altijd sterk met elkaar zijn verweven. De theocraten binnen het CDA strijden dan wel niet met de Bijbel in de hand en met een kruis op de borst maar met zachtmoedig geformuleerde religieuze beginselen. Hun paternalistische superioriteitsgevoel lijkt zelfkritiek uit te schakelen. Zelfkritiek is de basis van het verlichte denken dat onze democratie mogelijk heeft gemaakt en tot een scheiding van kerk en staat heeft geleid. Ten behoeve van deze zelfkritiek heb ik enkele vragen voor het CDA: In welke mate is het CDA een religieuze of een politieke ideologie? Wanneer het een politieke ideologie is: Waarom is Klink dan bang voor het politieke debat met Wilders? Wanneer het programma een religieuze ideologie is: Waarom formuleert het CDA dan niet net als de SGP een helder standpunt over de Islam?

Zie ook:
theocratisch Amerika
kerk en staat
scheiding kerk en staat
kerk en staat in de moslimwereld
verlichting

 

antidogmatisch

Begin jaren zestig bevrijdden we ons van diverse dogma`s en taboes. In de roes van deze bevrijding bloeiden vervolgens de postrevolutionaire idealen: vrijheid, gelijkheid en broederschap, op. Eind jaren zestig vertaalden deze idealen zich in de hippiecultuur. Hippies vonden alles en iedereen bijzonder. Op zoek naar de waarde achter het bijzondere, verdiepten we ons vervolgens in antidogmatische religies zoals het boeddhisme. Maatschappelijk vertaalden we de idealen van vrijheid, gelijkheid en broederschap in een antiautoritaire opvoeding van onze kinderen en in een samenleving waarin ieder mens recht heeft op zijn eigen gedachten, gevoelens en gedrag. De revolutie van de jaren zestig is daarmee belangrijk geworden voor de ontwikkeling van het individu en voor de democratie. Zij heeft echter ook een nadeel aan het licht gebracht. De scheidslijn tussen wat goed is voor onszelf en wat goed is voor de maatschappij begint te verdwijnen. Wij hebben het idee dat de waarde van het een even zwaar moet wegen als het andere. Het is het dilemma van de manager die meent dat het ontslag van een medewerker voor hem persoonlijk even zwaar moet wegen als zakelijk. We vergeten echter dat het leven soms twee gescheiden werelden kent. Zo kun je onvoorwaardelijk van je kind houden en toch diens criminele gedrag veroordelen. Zelfs Christus, het toonbeeld van de gelijkheid, liet zich niet verleiden deze twee werelden met elkaar te vermengen toen hij zei: Geef aan de keizer wat de keizer toekomt en aan God wat God toekomt. Je moet antidogmatisch zijn om deze wijsheid te kunnen doorgronden.

Zie ook:
de antidogmatische partij
onze zachte onderbuik