Categoriearchief: recht

Hoe recht is het recht?

Is Trump een moordenaar?

Strafrechtelijk ben je een moordenaar wanneer je iemand hebt gedood, dat opzettelijk hebt gedaan en met voorbedachte rade. Het verschil met doodslag is dat bij moord sprake is van voorbedachte rade en bij doodslag niet. Bij de afweging of er sprake is van voorbedachte rade onderzoekt de rechter of je van tevoren wist wat je ging doen en of je een motief had dat voorbedachte rade onderbouwt. Trump wist dat hij besmet was met het coronavirus, dat hij daardoor anderen kon besmetten en dat zij daardoor zouden kunnen overlijden. Willens en wetens nam hij dit risico toen hij, ondanks dat hij besmettelijk was voor anderen, zich vanuit het ziekenhuis in triomftocht liet rondrijden door zijn lijfwachten. Voor hem geldt als extra belastend argument dat van hem als president mag worden verwacht dat hij zich bewust is van de risico’s. Wat een rechtszaak tegen hem zou kunnen bemoeilijken is de vraag of onomstotelijk kan worden bewezen dat er mensen door hem zijn overleden. In breder verband is de vraag niet alleen of Trump een moordenaar is, we zouden onszelf allemaal de vraag moeten stellen: Ben ik een moordenaar wanneer ik, terwijl ik weet dat ik besmettelijk ben, naar een feestje ga en daar iemand besmet die door mij overlijdt?

gelijke monniken, gelijke kappen

Voor de wet zijn we allemaal gelijk ‘gelijke monniken, gelijke kappen’. Toch is de kans kleiner dat vandalen worden vervolgd wanneer zij zich als groep misdragen dan wanneer zij alleen zouden zijn geweest. Dit wekt de indruk dat je aan vervolging kunt ontkomen door je aan te sluiten bij een groep. Waarom maken we geen einde aan deze rechtsongelijkheid? Willen we zelf zo graag bij een groep horen dat we de risico’s van groepen onderschatten? Eén ding is zeker, wanneer we ons niet bewust worden van de risico’s zullen er criminele bendes blijven bestaan en zullen mensen corrupt blijven omdat anderen dat ook zijn.

Zie ook:
recht
vluchtelingenprobleem
betekenis corrumperen

gerechtigheid

Ik heb moeite met mensen die op hoge toon gerechtigheid eisen. In veel gevallen willen ze niet dat er recht wordt gesproken maar willen wraak. Wraak waarvoor ze de verantwoordelijkheid proberen af te schuiven op een onafhankelijke partij, de rechterlijke macht. Een volledig onafhankelijke rechterlijke macht bestaat echter niet. De druk die de schreeuwers op de publieke opinie uitoefenen zet de onafhankelijkheid onder druk. Maar al te vaak is de rechterlijke macht bereid om onder druk van de publieke opinie een maximale straf op te leggen of om de grens van de wet op te zoeken om iemand te kunnen veroordelen. Dit gebeurt overal, ook in een democratische rechtsstaat. Wanneer je kiest voor de democratische rechtsstaat door gebruik te maken van haar voordelen dan zet je de rechterlijke macht niet onder druk met haatdragende en opruiende retoriek maar gebruik je je kiesrecht.    

Zie ook:
instant karma
genoegdoening
rechtvaardigheidsgevoel
wraak

rechtvaardigheidsgevoel

Waar komt ons rechtvaardigheidsgevoel vandaan? Is het een uiting van een goddelijke macht zoals sommigen beweren? Of komt het voort uit wraak ‘oog om oog, tand om tand’? Jouw pijn dient even groot of groter te zijn dan mijn pijn. Stel dat wraak de basis is van ons rechtvaardigheidsgevoel, speel je dan niet met vuur door er een goddelijke waarde aan toe te kennen? Loop je, door de verantwoordelijkheid buiten jezelf te leggen, niet de kans dat je wraakgevoel zal escaleren en je geestelijk en emotioneel zal gijzelen?

Zie ook:
verharding
maak van je hart geen moordkuil
wie zonder zonde is
instant karma
gerechtigheid

totalitair regime

Wat veel mensen juist en gewettigd vinden, is vaak niet meer dan een persoonlijke interpretatie van feiten en wetten. Ze verdraaien en interpreteren feiten net zo lang totdat deze overeenkomen met hun standpunten en emoties. Wetten verdraaien en misbruiken ze om hun macht te versterken. Wanneer in een democratie politici dit doen dan is dat een eerste stap naar een totalitair regime. Neem die blaaskaak in het witte huis, hij verdraait feiten zodanig dat ze hem in een gunstig daglicht plaatsen en hij misbruikt wetten om minderheden te demoniseren en de Amerikanen zijn wil op te leggen. In zijn woorden: ‘When somebody is president of the United States, his authority is total.’

Zie ook: autocraat democraat

coronavirus

Wat de gevolgen van het coronavirus zijn voor het dagelijks leven weten we intussen allemaal. Wat het met onze visie op de rol van de overheid gaat doen weten we nog niet. Ik denk aan de gevolgen van de noodtoestand. We zijn in de afgelopen decennia gewend geraakt aan steeds meer individuele vrijheid. We maken nu een toestand mee waarbij de overheid hard ingrijpt in deze vrijheid. Ik vraag me af of onze visie zal veranderen. Zullen we de sturende en dwingende rol van de overheid normaal gaan vinden?

Zie ook:
lockdown
totale lockdown
componist

de liberaal democratische rechtsstaat

Het liberalisme kent drie uitgangspunten: individuele vrijheid, scheiding van kerk en staat en economische en technologische vooruitgang. Bij de uitvoering van deze uitgangspunten bepaalt de wil van het volk het beleid van de overheid en beschermen wetten de rechten van het individu. In Amerika en Europa lopen we tegen de grenzen aan van dit staatsbestel. De individuele vrijheid verzandt in hebzucht, het democratisch proces in politieke polarisatie en de natuurlijke hulpbronnen raken uitgeput en vervuild door de vooruitgang. In de daardoor ontstane sociale onrust grijpen autocraten de macht. De rechtsstaat die ons tegen hen zou moeten beschermen is te complex geworden om nog op onze steun te kunnen rekenen. Met de uitdijende wet- en regelgeving is de grens van ons bevattingsvermogen bereikt.